Kes 1.1 · Misteri Kotak Atok
1.1 Pengertian Sejarah
Atok minta Aina dan Mei Ling membuka sebuah kotak lama yang berhabuk, dan di dalamnya ada nota bertanya, "Apakah sebenarnya sejarah?" Bersama nota itu ada tiga benda: kertas bergambar pokok, kanta pembesar dan kamus lama — tiga benda, tiga petunjuk!
Bab video
Misi kes ini
- Faham maksud sejarah secara umum
- Tahu asal usul perkataan sejarah (BM & BI)
- Kenal tiga maksud sejarah menurut Kamus Dewan
Ringkasan
Kes pertama bermula dengan soalan yang nampak mudah: apakah sebenarnya sejarah? Secara umum, sejarah ialah peristiwa yang sudah berlaku pada masa lalu. Peristiwa dalam kehidupan sesebuah masyarakat atau negara dikaji oleh sejarawan, iaitu ahli sejarah. Mereka menyelidik rekod lama dahulu, kemudian barulah menerbitkan hasil kajian dalam bentuk buku, monograf atau makalah. Sejarah juga membawa banyak iktibar, iaitu pengajaran, kepada kita.
Perkataan sejarah juga ada asal usulnya. Dalam bahasa Melayu, ia datang daripada perkataan Arab syajaratun yang bermaksud pokok, dan dikaitkan dengan salasilah, riwayat, keturunan serta asal usul. Dalam bahasa Inggeris, sejarah disebut history, yang berasal daripada perkataan Yunani historia, iaitu penyelidikan.
Kamus Dewan pula memberi tiga maksud: salasilah atau keturunan, peristiwa yang benar-benar berlaku pada zaman lampau, dan kajian tentang peristiwa yang telah lalu. Kisah rekaan tidak termasuk dalam maksud kedua kerana ia tidak pernah berlaku. Gunakan petua Budak Makan Mi dan Sejarah Perlu Kaji semasa mengulang kaji!
Nota petunjuk
Petunjuk awal: Nota Atok (maksud umum sejarah)hlm. 4
- Sejarah membawa banyak iktibar, iaitu pengajaran, kepada kita.
- Secara umum, sejarah ialah peristiwa yang sudah berlaku pada masa lalu.
- Peristiwa lalu dalam kehidupan sesebuah masyarakat atau negara dikaji oleh sejarawan, iaitu ahli sejarah.
- Sejarawan menyelidik rekod-rekod lama dahulu, kemudian barulah menerbitkan hasil kajian mereka dalam bentuk buku, monograf atau makalah.
Petunjuk 1: Kertas bergambar pokok (bahasa Melayu)hlm. 4
- Dalam bahasa Melayu, istilah sejarah datang daripada perkataan Arab "syajaratun".
- Syajaratun bermaksud pokok.
- Sejarah juga dikaitkan dengan salasilah, riwayat, keturunan dan asal usul.
- Analogi untuk mudah ingat (bukan isi buku teks): salasilah keluarga selalu dilukis seperti pokok, dengan nenek moyang di pangkal dan anak cucu di dahan serta ranting.
Petunjuk 2: Kanta pembesar (bahasa Inggeris)hlm. 4
- Dalam bahasa Inggeris, sejarah disebut "history".
- Menurut buku teks, history bererti cerita tentang seseorang.
- Perkataan history datang daripada perkataan Yunani "historia", yang bermaksud penyelidikan.
- Sebab itulah petunjuknya kanta pembesar: sejarah bermula dengan menyiasat, bukan sekadar bercerita.
Petunjuk 3: Kamus lama (tiga maksud Kamus Dewan)hlm. 4
- Maksud 1: asal usul atau keturunan, iaitu salasilah.
- Maksud 2: peristiwa yang benar-benar berlaku pada zaman lampau, termasuk kisah, riwayat dan tambo.
- Maksud 3: kajian atau pengetahuan tentang peristiwa-peristiwa yang sudah lalu.
- Perhatikan maksud 2: peristiwa itu mesti benar-benar berlaku, jadi kisah rekaan tidak termasuk.
Detektif, giliran anda!
Jawab dahulu, kemudian semak. Markah anda hanya disimpan dalam pelayar anda sendiri.
1Perkataan "sejarah" berasal daripada bahasa apa, dan apakah maksud asalnya?
Jawapan: Bahasa Arab: syajaratun, yang bermaksud pokok.
Betul?💡 Kenapa? Dalam bahasa Melayu, istilah sejarah datang daripada perkataan Arab syajaratun, iaitu pokok. Sebab itu sejarah dikaitkan dengan salasilah, yang selalu dilukis seperti pokok. (hlm. 4)
2Yang manakah TIDAK menepati maksud sejarah sebagai "peristiwa yang benar-benar berlaku pada waktu yang lampau"?
💡 Kenapa? Kisah rekaan tidak pernah benar-benar berlaku, jadi ia tidak menepati maksud kedua Kamus Dewan. Pengisytiharan Malaysia dan kedatangan Portugis ke Melaka ialah peristiwa yang benar-benar berlaku. (hlm. 4)
3Perkataan Yunani "historia" bermaksud apa?
Jawapan: Penyelidikan.
Betul?💡 Kenapa? History berasal daripada historia, yang bermaksud penyelidikan. Itulah sebabnya petunjuk kedua ialah kanta pembesar: sejarah bermula dengan menyiasat, bukan sekadar bercerita. (hlm. 4)
4Apakah tiga maksud sejarah menurut Kamus Dewan?
Jawapan: Salasilah; peristiwa yang benar-benar berlaku pada zaman lampau; dan kajian tentang peristiwa yang telah lalu.
Betul?💡 Kenapa? Ingat petua Sejarah Perlu Kaji: S untuk salasilah, P untuk peristiwa yang benar-benar berlaku, K untuk kajian. (hlm. 4)
Kad kilat
Teka maksudnya dahulu, kemudian tekan kad.
Kuiz Kilat (1 minit)
Tiga soalan pantas. Boleh anda jawab dalam 3 saat?
FAIL KES · Rumusan
- Secara umum, sejarah ialah peristiwa yang berlaku pada masa lalu, dan peristiwa masyarakat atau negara dikaji oleh sejarawan.
- Sejarawan menerbitkan dapatan kajian dalam buku, monograf atau makalah. Budak Makan Mi!
- Syajaratun (bahasa Arab) bermaksud pokok; sejarah dikaitkan dengan salasilah, riwayat, keturunan dan asal usul.
- History berasal daripada perkataan Yunani historia, iaitu penyelidikan.
- Sejarah Perlu Kaji: tiga maksud Kamus Dewan ialah salasilah, peristiwa yang benar-benar berlaku, dan kajian.
Rujukan
Buku Teks Sejarah Tingkatan 1 KSSM (2016), hlm. 4. Nota di halaman ini ditulis dengan kata-kata kami sendiri. Sila baca halaman tersebut dalam buku teks anda. Buku teks digital rasmi boleh didapati melalui portal DELIMa KPM.
Ilustrasi dijana AI untuk tujuan pembelajaran. Watak pelajar ialah dramatisasi. Suara dijana dengan ElevenLabs.